Sklep

SKLEP

Koszyk

Liczba produktów 0
Cena 0,00 
| Książki

Nostalgia, solidarność, (im)potencja. Obrazy polskiej migracji w kinie europejskim

Cena
42 zł

 

„Nostalgia, solidarność, (im)potencja. Obrazy polskiej migracji w kinie europejskim (od niepodległości do współczesności)”, prof. Kris Van Heuckelom

• Redakcja naukowa: prof. dr hab. Krzysztof Loska

• Projekt graficzny: Ewa Gray

• Oprawa: miękka• Liczba stron: 324 + 8 stron ze zdjęciami• Format: 150×235

© Copyright by Kris Van Heuckelom,  Filmoteka Narodowa – Instytut Audiowizualny and Towarzystwo Autorów i Wydawców Prac Naukowych UNIVERSITAS, Kraków 2022

 

ISBN: Universitas 978-83-242-3825-5; FINA 978-83-950045-2-0

ISBN e- book Universitas 978-83-242-6645-6; FINA 978-83-950045-3-7

 

Przedstawiając wieloaspektową analizę około 200 europejskich filmów fabularnych, w których pojawiają się polscy imigranci w rolach pierwszo- i drugoplanowych, autor książki Nostalgia, solidarność, (im)potencja śledzi zawiłe losy polskiej migracji na srebrnym ekranie na przestrzeni ponad stu lat. Krisa Van Heuckeloma interesują powiązania aspektów lokalnych i globalnych, zmienność wizerunku emigrantów w czasie oraz możliwości usytuowania produkcji filmowej w perspektywie transnarodowej. Wśród kluczowych koncepcji wyznaczających główną oś tematyczną książki najważniejsze są europejskość i modernizacja. W wielu filmach postacie polskich migrantów są portretowane jako „bliscy Inni” – podobni ze względu na wspólne dziedzictwo kulturowe czy kolor skóry, ale jednocześnie różni, ponieważ zamieszkują obszar peryferyjny kojarzony z zacofaniem.

 

Kris Van Heuckelom – prof. dr, pracownik Katedry Kulturoznawstwa Katolickiego Uniwersytetu w Leuven, prodziekan Wydziału Humanistycznego ds. współpracy międzynarodowej; polonista i kulturoznawca; jego dorobek naukowy obejmuje książki takie jak: Patrzeć w promień od ziemi odbity. Wizualność w poezji Czesława Miłosza (2004), (Un)masking Bruno Schulz. New Combinations, Further Fragmentations, Ultimate Reintegrations (2009, współred. Dieter De Bruyn), Polish Literature in Transformation (2013, red. Ursula Phillips przy współpracy z Knutem Andreasem Grimstadem i Krisem Van Heuckelomem), European Cinema after the Wall. Screening East–West Mobility (2014, współred. Leen Engelen), Polish Migrants in European Film 1918–2017 (2019).

Spis treści

Spis treści

 

Przedmowa

Wstęp. „Patrząc ponad granicami” na polskich migrantów

Cele i zakres badań

Korpus i metodologia

  1. Od romantyzmu do europeizacji: znaczenia kulturowe (polskich) migracji w dobie nowoczesności

Polskie migracje i ich kulturowy rezonans

Migracja, nowoczesna nostalgia i „etniczna kiczyfikacja”

Modernizacja, europeizacja i polska „bliska Inność”

  1. Bawić, bawić i jeszcze raz bawić: polskie (i niby-polskie) gwiazdy w kinie międzywojennym (1918–1939)

Międzynarodowa migracja i wczesne kino

Artyści i gwiazdy estrady w drodze: Negri, Kiepura, Popesco

„Rosyjska moda” (w obrębie i poza obrębem Francji)

Pola Negri jako Mania Walkowska, robotnica fabryki papierosów

Filmowe transformacje Jana Kiepury: od „pospolitego” człowieka do gwiazdy estrady

Niemiecki comeback Poli Negri: Wiera Kowalska jako „kobieta z walizką” w Mazurze (1935)

Elvire Popesco jako ekscentryczna, uwodzicielska i romantyczna „kuzynka z Warszawy”

Tożsamość ekspatriancka jako czynnik rozrywki: Popesco i Sacha Guitry

Cudzoziemcy (Polacy) na ekranie i podwójny brak „autentycznej bezpośredniości”

O „francuskim wyjątku” raz jeszcze: „żona polskiego robotnika” oraz Toni Jeana Renoira (1935)

  1. Ekspatrianci, uciekinierzy, imigranci: polskie postacie w filmie wojennym i zimnowojennym (1940–1980)

Aktualizacja (i zamknięcie) międzywojennego paradygmatu: Kiepura, Renoir, Fedora (Negri)

Bohaterowie wojenni i zdrajcy: polskie akcenty i podteksty w brytyjskim kinie wojennym

Teatr europejski w obiektywie brytyjskim (i szwajcarskim): osoby przesiedlone a przyszłość Starego Kontynentu

Testowanie polsko-brytyjskiej lojalności i heroizmu: zimnowojenni uciekinierzy i tajni agenci

Polska dzielność odzyskana: solidarność outsiderów w Nieletnim świadku (1959)

Między neorealizmem, romantyzmem a geopolityką: powojenny pryzmat włoski

Oszuści (1959): szukanie (na próżno) polskiego gastarbeitera

Projektowanie (i kwestionowanie) nowoczesnego życia: „starzy” i „nowi” imigranci w dobie europejskiej modernizacji

Transformacja lat 70.: patologie imigranckie (i dążenie do kobiecości)

  1. Solidarność (i jej brak) na ekranie, teraz i niegdyś: polscy imigranci w kinie schyłku zimnej wojny

Efekt Andrzeja Wajdy i rozliczne oblicza solidarności

Prześwietlanie transgranicznej mobilności Polaków (mężczyzn) na ekranie

Uwikłania recepcji: druga zimna wojna i pokryzysowa ekonomika

Alegorie pracy, neoliberalizmu i narodu: (polski) dom Jerzego Skolimowskiego w Londynie

Polscy reżyserzy na wychodźstwie i ich artystyczne porażki

Wychodźcy-robotnicy na skraju morderczego obłędu

Francusko-polskie papierowe małżeństwa (i ich dramatyczne zakończenia)

Za „szklaną kurtyną”: problematyzacja emigracji okresu Solidarności

Późne lata 80.: współczesny wydźwięk historycznych wydarzeń

  1. Budowanie kapitalizmu z ludzką twarzą (czy bez): polscy migranci w kinie postkomunistycznym (1990–2004)

Porzucając „paryski bruk”: od uchodźstwa po migrację zarobkową

Zbigniew Zamachowski powraca (ze zdwojoną mocą)

Geopolityczne parametry integracji i przebudowy: domy, okna i rusztowania

Przegrani modernizacji, homo sovieticus i neoliberalni przedsiębiorcy

Kwestionowanie (i przywracanie) domowości: stopnie nostalgicznej odnowy

Przypadek Niemiec: podzielone i dysfunkcyjne rodziny po zjednoczeniu

Austriacki zwrot akcji: kapitalizm bez ludzkiej twarzy

Zalążki polsko-brytyjskich romansów

Przednie szyby i (ukryte) kamery: voyeurystyczne włoskie spojrzenie

Dawne i nowe polskie migracje: solidarność w epoce neoliberalizmu i globalizacji

  1. Modernizacja poprzez europeizację? „Swobodnie przemieszczający się” Polacy w filmach europejskich po rozszerzeniu UE (2005–)

Polski Instytut Sztuki Filmowej (2005–) i wzrost koprodukcji z udziałem Polski

Podbój Wysp Brytyjskich (po rozszerzeniu UE, przed i po Brexicie)

(Nie)wspinanie się po drabinie: Polska, Białoruś, Rosja, Ukraina

W drodze ku dywersyfikacji? „Białe kołnierzyki” z Polski w „rozszerzonej Europie”

Kontynuacja paradygmatu po 1989 r.: diagnostyka i potencjał (naprawczy)

Polska migracja przez pryzmat odmienności: nieustabilizowane tożsamości i „szczątkowa” Inność

Przywracanie równowagi moralnej: równoległe historie, równoległe doświadczenia

Polscy aktorzy „rodzice”, filmowcy o mieszanym rodowodzie i związki międzypokoleniowe

Od Polańskiego do Pawlikowskiego: autobiografizm, konteksty polskie i „biała” Inność

O Pawle Pawlikowskim raz jeszcze: Zimna wojna (2018)

Zakończenie. Migracyjne ciągłości (i ciągi dalsze)

Spis ilustracji

Bibliografia

Filmografia (1918–2022)

Indeks tytułów filmów

Indeks nazwisk