Witkacy. Sejsmograf epoki przyspieszenia | Wystawa [do 9 października]

Otwarta do 9 października wystawa Witkacy. Sejsmograf epoki przyspieszenia w Muzeum Narodowym w Warszawie jest wydarzeniem, któremu towarzyszy przegląd filmowy wokół postaci artysty w portalu Ninateka.pl.

Wystawa w Muzeum Narodowym w Warszawie koncentruje się na postawie twórczej Witkacego, która rozbija konwencjonalne myślenie o sztuce. W miejsce chronologicznej narracji – od pejzażu, poprzez Czystą Formę, do Firmy Portretowej – proponuje przegląd tematów ważnych dla samego artysty i w sztuce nowoczesnej. To m.in.: kosmos, ciało, historia, ruch, pierwotna wizja artystyczna, psychologiczna intensywność przeżycia metafizycznego, refleksja socjologiczna. Ważnym aspektem proponowanej interpretacji twórczości Witkacego jest również pokazanie jego działań performatywnych i paraartystycznych jako przynależnych polu sztuki.

Dzieła z różnych okresów twórczości artysty spotkają się z wizjami awangardy – Wasilija Kandinsky’ego, Maxa Ernsta, Rudolfa Schlichtera, Umberto Boccioniego i Marcela Duchampa. Dokonania Witkacego na tym tle udowodniają głębokie pokrewieństwo ze zjawiskami artystycznymi o kluczowym znaczeniu dla kultury europejskiej dwudziestolecia międzywojennego.

Na wystawie w Muzeum Narodowym w Warszawie będzie można obejrzeć prace Witkacego ze zbiorów własnych oraz z licznych muzeów i instytucji w Polsce, a także rzadko prezentowane dzieła z kolekcji prywatnych. To blisko 500 prac – obrazów, rysunków, pasteli i fotografii. Ekspozycję uzupełnią materiały wideo i archiwalia oraz ikoniczne dzieła twórców międzynarodowej awangardy.

 

Ilustracja: Stanisław Ignacy Witkiewicz, Fantazja – Bajka, 1921–1922/ olej na płótnie, 74,5 × 150 cm/ Muzeum Narodowe w Warszawie

Wystawa towarzysząca wydarzeniu GDAŃSK ’82. Festiwal, który się nie odbył przypominającemu wybitne produkcje ostatniego roku przed wprowadzeniem stanu wojennego. Część z nich przeszła do historii kina, część jest zapisem emocji okresu „karnawału Solidarności”. Podobnie było z plakatami stworzonymi do obrazów filmowych.

Tradycją polskich twórców plakatów, od lat czterdziestych po osiemdziesiąte, był ścisły związek z Polską Szkołą Filmową, później kinem moralnego niepokoju, a przed wszystkim głębokie porozumienie pokoleniowe związane z życiem w systemowej opresji. Tak jak w literaturze Polacy czytali między wierszami, tak w odbiorze plakatów zrozumiały dla wszystkich był skrót, symbol czy parabola. Polski plakat był nie tylko znakomitą graficznie ilustracją, ale streszczeniem i podsumowaniem. Autorami byli twórcy Polskiej Szkoły Plakatu, jak zaliczany do niej Franciszek Starowieyski, Jakub Erol czy też wybitni uczniowie wielkich mistrzów, jak Andrzej Pągowski i Leszek Drzewiński, którzy wyszli z pracowni Waldemara Świerzego.

W promującym wystawę plakacie do filmu Przesłuchanie Ryszarda Bugajskiego, Andrzej Pągowski wkomponował wyłaniającą się z nicości twarz Stalina. Złowrogi profil zbudowany z braku kreski i koloru brutalnie wdziera się w rysunek twarzy głównej bohaterki. W ten sposób symbolicznie odejmuje jej tożsamość i  podmiotowość, tak jakby rósł w siłę nasycając się wymazaniem jej własnego człowieczeństwa i pochłanianiem resztek jej godności.

Kuratorką wystawy jest Agnieszka Bebłowska-Bednarkiewicz.

Miejsce i czas

Wystawa będzie miała miejsce w Warszawie, w Kinie Iluzjon dniach od 3 do 28 września oraz w Gdyni w Teatrze Muzycznym (pl. Grunwaldzki 1) od 12 do 17 września.

 

Wystawa ukazuje niezwykłą historię przemarszu Armii Andersa – 120 000 ludzi, którzy w ciągu 1334 dni pokonali 12 500 kilometrów, wędrując przez trzy kontynenty: Europę, Azję i Afrykę. Począwszy od Buzułuku w ZSRS, przez Iran, Irak, Palestynę, Egipt po Włochy Armia Andersa wytyczyła szlak Wielkiej Drogi, która wieść ją miała do Polski.

Ekspozycja wystawy Wielka Droga. Armia Andersa podporządkowana została poszczególnym etapom Wielkiej Drogi, począwszy od historii lwowskich Polaków, przez wybuch II wojny światowej, deportacje na Syberię, organizację Polskich Sił Zbrojnych w ZSRS, po Iran, Irak, Palestynę, Egipt, Włochy. Wraz z żołnierzami i artystami Andersa możemy przemierzyć szlak Wielkiej Drogi, stając się na chwilę świadkami zarówno wielkich, historycznych momentów, jak i zwyczajnej codzienności w zmieniającym się krajobrazie danego kraju.

Wystawa jest częścią repremiery odrestaurowanego w tym roku filmu pt. Wielka Droga w reż. Michała Waszyńskiego.

Prezentacja będzie czynna do 3 października.

Reportaż z wystawy:

 

 

 

Treser owadów, czarodziej, alchemik, polski Disney – Władysław Starewicz bohaterem pierwszego Święta Animacji w kinie Iluzjon! Z okazji 140-lecia urodzin tego legendarnego artysty zaprezentujemy jego filmy dźwiękowe oraz nieme z akompaniamentem muzyki wykonywanej na żywo. Pokażemy także bogactwo filmu lalkowego w najciekawszych produkcjach studia filmowego Se-Ma-For. Gościem specjalnym wydarzenia będzie wnuczka Starewicza – Léona-Béatrice Martin-Starewitch. Młodszych widzów zapraszamy m.in. na warsztaty z animacji poklatkowej. W  przestrzeni kina Iluzjon będzie można także obejrzeć wystawę prac innego polskiego pioniera kina lalkowego – Zenona Wasilewskiego.

Dopełnieniem programu będzie prezentacja na Ninatece mało znanych w Polsce animacji lalkowych ukraińskiego reżysera Stepana Kovala, który w 2003 roku zdobył Srebrnego Niedźwiedzia na Berlinale.

Patron I edycji Święta Animacji

Władysław Starewicz, twórca i pionier filmów animowanych, urodził się w Moskwie jako syn powstańca styczniowego, Aleksandra Starewicza i Antoniny Legęckiej. Po śmierci matki został wysłany do dziadków w Kownie (dzisiejsza Litwa), gdzie spędził dzieciństwo i młodość. W 1912 przeniósł się z rodziną do Moskwy, w 1919 uciekł przed bolszewikami do Paryża i tam spędził resztę życia. Podczas Święta Animacji zostaną zaprezentowane najważniejsze animacje artysty zarówno z jego okresu rosyjskiego jak i francuskiego. Filmom niemym towarzyszyć będzie muzyka wykonywana na żywo. Podczas uroczystości otwarcia wydarzenia o Starewiczu opowie jego wnuczka Léona-Béatrice Martin-Starewitch a rozmowę z nią poprowadzi Marcin Giżycki – historyk filmu animowanego. Finał festiwalu dopełni jedyny pełnometrażowy film w dorobku Starewicza Opowieść o Lisie.

Starewicz był także inspiracją dla wielu pokoleń twórców kina lalkowego. Chociaż nie miał okazji nigdy tworzyć w Polsce, to zawsze był obecny w świadomości polskiej kinematografii. Podczas Święta Animacji pokażemy najważniejsze animacje z legendarnego Studia Małych Form Filmowych Se- Ma- For, zarówno te dla dzieci, jak i te skierowane to widzów dorosłych. Zostaną pokazane filmy takich reżyserów jak: Zenon Wasilewski, Jerzy Kotowski, Edward Sturlis czy Tadeusz Wilkosz. Przypomnimy też rzadko prezentowane filmy polskich reżyserek: Katarzyny Latałło, Lidii Hornickiej czy Zofii Ołdak.

Program

25 czerwca

 

godz. 10.00 Filmy SE-MA-FOR dla dzieci 10+ (Nie tylko Miś Uszatek i Colargol)

godz. 11.30 Warsztaty dla dzieci i młodzieży z animacji poklatkowej (10+). Prowadzenie: Magda Bryll. Rejestracja poprzez formularz.

godz. 11.30 Filmy SE-MA-FOR dla dorosłych

godz. 16.00 Uroczyste otwarcie festiwalu. Prezentacja o Władysławie Starewiczu (Léona-Béatrice Martin-Starewitch). Po prezentacji rozmowa z Léona-Béatrice Martin-Starewitch. Prowadzenie: Marcin Giżycki

godz. 17.30 Blok filmów Władysława Starewicza – filmy nieme z muzyką na żywo w wykonaniu Zbigniewa Chojnackiego

 

26 czerwca

 

godz. 12.30 Warsztaty dla dzieci Bohater filmowy i jego żywot ciasteczkowy (4–10). Prowadzenie: Paulina Małochwiej– plac na zewnątrz kina/w razie deszczu w środku.

godz. 15.30 Blok filmów dźwiękowych Władysława Starewicza

godz. 17.00 Finał festiwalu. Opowieść o lisie, reż. Władysław Starewicz

Wstęp

Wstęp na pokazy filmów oraz spotkanie jest bezpłatny. Rezerwacji miejsc można dokonać poprzez kontakt mailowy: kasa.iluzjon@fina.gov.pl oraz telefoniczny: +22 848 33 33. Wejściówki do odbioru w kasie kina Iluzjon w godz. 14.00-20.30.

 

Na warsztaty animacji poklatkowej oraz warsztaty dla dzieci Bohater filmowy i jego żywot ciasteczkowy obowiązują zapisy przez formularz rejestracyjny.

Filmoteka Narodowa – Instytut Audiowizualny zaprasza do siedziby FINA oraz kina Iluzjon na wyjątkowe wydarzenie organizowane z okazji stulecia polsko-argentyńskich stosunków dyplomatycznych. Termin został wybrany nieprzypadkowo – daty te pokrywają się z Argentyńskim Dniem Osadnika Polskiego, świętem obchodzonym corocznie w  Argentynie. Program złożony z panelu iberystów, koncertu Jana Młynarskiego, pokazu tanga, wystawy fotografii Zofii Chomętowskiej i projekcji filmów, dotyczących wzajemnych splotów kulturowych i historycznych Polski i Argentyny, będzie okazją do refleksji nad stosunkami obydwu państw oraz  historii polskiej emigracji w Argentynie.

Program

8 czerwca (środa)

FINA, ul. Wałbrzyska 3/5, Warszawa.

UWAGA! Wstęp wolny, liczba miejsc ograniczona, konieczność rejestracji poprzez formularz (na dole tego artykułu).

 

godz. 18.00 Uroczyste otwarcie wydarzenia przez Ambasador Argentyny Aną Maríą Ramírez

 

godz. 18.00–19.00 Zapowiedź i pokaz filmu Bohaterowie dnia codziennego z udziałem reżyserki filmu Anny Sol Janik i  Anny Stąpór z Ambasady Polski w Buenos Aires

 

godz. 19.00–20.00 Zapowiedź i pokaz filmu Gdzie Bóg rozumie po polsku z reżyserką i producentką TVP Anną Ferens

 

godz. 20.00–21.00 Panel dyskusyjny Migracja z ziem polskich do Argentyny prowadzony przez dr hab. Urszulę Ługowską, Dyrektor Instytutu Studiów Iberyjskich i Iberoamerykańskich Uniwersytetu Warszawskiego. Goście: dr hab. Urszula Ługowska, dr hab. Jerzy Mazurek, dr Krzysztof Smolana, Anna Ferens, Anna Sol Janik

 

godz. 21.00 Poczęstunek w stylu argentyńskim z winem

 


9 czerwca (czwartek)

Kino Iluzjon, ul. Narbutta 50A, Warszawa.

Wstęp biletowany, wejściówki do nabycia na stronie Kina Iluzjon.

 

godz. 18.00 Uroczyste otwarcie wydarzenia i wystawy fotografii W podróży. Argentyna na fotografiach Zofii Chomętowskiej przez Ambasador Argentyny Anę Maríę Ramírez

 

godz. 18.00–19.00 Pokaz tanga argentyńskiego w wykonaniu grupy Xray Dance Group prowadzony przez choreografkę Annę Milej

 

godz. 19.00–20.00 Koncert polskiego tanga Jana Emila Młynarskiego wraz z zespołem BRASS FEDERACJA (Narkotyki)

(więcej…)

Wystawa jest częścią wydarzenia „Faraon”. Zaćmienie słońca, które w dniach 21–22 maja odbywa się w Kinie Iluzjon.

Na ekspozycję złożą się nagrania spotkań z osobami, które z różnych względów nie zagoszczą w głównym niedzielnym panelu. Obejrzymy rozmowy filmoznawcy  Andrzeja Bukowieckiego: ze znakomitym operatorem i reżyserem Łukaszem Guttem porozmawiają o  zmianach w sztuce operatorskiej od czasów Faraona i o tym czy film się zestarzał, z Anną Adamek –  siostrą nieżyjącej już charakteryzatorki filmu Faraon Teresy Tomaszewskiej – o jej współpracy przy tym projekcie i o tym jak charakteryzatornia zmienia się w gabinet terapeutyczny. Scenarzysta i reżyser Krzysztof Korwin-Piotrowski, autor filmu Oskarowe kostiumy Barbary Ptak, opowie swoim spotkaniu z tą wspaniałą kostiumografką. Igor Strojewski, zaprzyjaźniony z rodziną Bolesława Prusa przedstawi nam potomkinię pisarza. A egiptolog, profesor Andrzej Niwiński, znakomicie przedstawi analizę kilku scen z książki i filmu poddając je weryfikacji z punktu widzenia realiów tamtych czasów.

Na wystawie pokażemy jedyny zachowany fragment kostiumu z filmu – nakrycie głowy Faraona z ostatnich scen, w tym ze sceny śmierci. Obejrzeć będzie można nagranie makijażu egipskiego, wykonanego techniką z tamtych czasów, któremu towarzyszy opowieść o kolorach i naturalnych barwnikach.

Dodatkowo w rotundzie kina zainstalowana zostanie na monitorach wirtualna prezentacja materiałów fotograficznych i graficznych ze zbiorów Filmoteki Narodowej – Instytutu Audiowizualnego. Pokazane zostaną fotosy oraz zdjęcia dokumentacyjne z planu filmu Faraon, a także polskie i zagraniczne plakaty do filmu.

Wystawę otworzy Grzegorz Dziemidowicz były ambasador RP w Egipcie.

Zapraszamy do zwiedzenia jednego z najpiękniejszych kin w Warszawie, Kina Iluzjon – Muzeum Sztuki Filmowej.

Wystawa przedwojennych plakatów

Podczas tego wyjątkowego popołudnia oraz nocy będzie można obejrzeć reprinty plakatów polskich produkcji przedwojennych, takich jak Panienka z Poste-Restante, Piętro wyżej czy Zapomniana melodia. Przygotowana na tę okoliczność wystawa pozwoli zapoznać się z bliska m.in. z przystawką dźwiękową, dzięki której na dawnych projektorach do filmów niemych można było wyświetlać filmy dźwiękowe, a także z przenośną kamerą Kinamo z lat 20., w której mieścił się zapas taśmy pozwalający nagrać ok. 3 minut filmu. Dowiemy się również, czym są tajemnicze bobinki.

Droga taśmy filmowej i Przygody Gapiszona

W sali „Stolica” o każdej pełnej godzinie (pierwszy seans o 16.00, ostatni o 23.00) wyświetlany będzie film opowiadający o tym, jak wygląda droga taśmy filmowej z archiwum, przez dział konserwacji oraz inne miejsca, aż do kabiny projekcyjnej. Seans połączony będzie z pokazem trzech różnych odcinków z serii Przygody Gapiszona, aby widzowie mogli zauważyć różnice pomiędzy filmem pokazywanym z taśmy 16 mm, taśmy 35 mm oraz z DCP, czyli całkowicie cyfrowej, a tym przypadku także odrestaurowanej wersji.

Wykład o historii Kina Iluzjon

W sali „Mała Czarna” będzie można wysłuchać przygotowanego przez filmoznawcę Piotra Śmiałowskiego wykładu na żywo o fascynującej historii kina Iluzjon oraz historii samego budynku, w którym obecnie mieści się kino. Widzimy się o godz. 17.00 i 20.00.

 

Filmoteka Narodowa – Instytut Audiowizualny zaprasza w dniach 21–22 maja na wyjątkowe wydarzenie filmowe „Faraon”. Zaćmienie słońca. Jest to drugie wydarzenie z cyklu W drodze po Oscara, w którym przedstawimy dziesięć polskich filmów, walczących przed laty o najbardziej prestiżową nagrodę filmową na świecie w kategorii Najlepszy Film Nieanglojęzyczny.

Faraon zyskał uznanie nie tylko w Polsce, lecz także na świecie – zdobył Złotą Kaczkę za najlepszy film roku oraz nominację do Oscara za najlepszy film. Krytycy skupiali się przede wszystkim na ukazanych przez reżysera technikach rządzenia. Czy jednak opowieść o  konflikcie między młodym, idealistycznym Ramzesem a chłodnym, racjonalnym kapłanem Herhorem, jest tylko dramatem władzy? Warto ponad pół wieku po premierze bliżej przyjrzeć się temu arcydziełu, które skłaniać może do rozmaitych interpretacji.

Program

21 maja (sobota)


godz. 12.00–15.00 –
warsztaty dla dzieci (w wieku 5-10 lat) W poszukiwaniu złotego skarabeusza

 

godz. 13.00–15.00 – pokaz filmów dokumentalnych wokół Faraona i panel filmoznawców

 

godz. 15.30 – otwarcie wystawy Wokół Faraona

 


22 maja (niedziela)


godz. 12.00
projekcja filmu Faraon (reż. Jerzy Kawalerowicz, 150 min, 1966, Polska)

 

godz. 14.30 Dyskusja o filmie Faraon: spotkanie z twórcami i fanami filmu

 

godz. 19.30 koncert zespołu Bastarda

 


23 maja – 25 maja
(poniedziałek – środa)

 

Od 23 maja, godz. 20.00 do 25 maja godz. 20.00 film Faraon oraz nagranie ze spotkania będą dostępne bezpłatnie na platformie Ninateka.pl.

Wstęp

Wstęp w sobotę (21 maja) jest bezpłatny.

Bilet na niedzielny pokaz filmu Faraon + spotkanie (15 zł).

Koncert Bastardy (30 zł).

Bilety do zakupienia na stronie Kina Iluzjon.

Organizatorzy i partnerzy

Organizatorzy: Filmoteka Narodowa – Instytut Audiowizualny, Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego

Patroni medialni: TVP Kultura, RMF Classic

Partner: Muzeum Historii Katowic

 

Między 6 marca godz. 20:00, a 31 marca godz. 20:00 na platformie ninateka.pl  dostępne są dokumenty i filmy fabularne poświęcone pamięci Żołnierzy Wyklętych.

Program:

Wyklęty, reż. Konrad Łęcki, 2017, 107 min. Oparty na faktach film, którego akcja toczy się w Polsce w drugiej połowie lat 40-tych. Jego bohaterami są członkowie zbrojnego podziemia niepodległościowego walczący z władzą ludową o powojenny kształt Polski. Ludzie, którzy mimo olbrzymiej przewagi resortu bezpieczeństwa wspieranego przez radzieckie NKWD, walczyli do końca o swoją sprawę.

Kwatera Ł, reż. Arkadiusz Gołębiewski, 2013, 45 min. Kwatera na tzw. Łączce to wierzchołek góry lodowej wszystkich tych tajnych miejsc, gdzie po II wojnie światowej władze komunistyczne ukrywały zwłoki zamordowanych przez UB żołnierzy podziemia niepodległościowego. Wiele z tych miejsc, które krewni ofiar komunistycznej bezpieki bezskutecznie poszukiwali przez lata, nadal nie jest znanych” – powiedział Arkadiusz Gołębiewski po pokazie prasowym filmu.

Zapora, reż. Konrad Starczewski, 2016, 67 min. Film przybliżający postać jednego z najbardziej niezłomnych dowódców polskiego podziemia, cichociemnego, majora Hieronima Dekutowskiego. Dokument jest zapisem wspomnień rodziny i przyjaciół, których wypowiedzi przeplatane są licznymi zdjęciami oraz animacjami, tworzącymi obraz człowieka pełnego odwagi i wrażliwości.

Milczące pokolenie, reż. Paweł Domański, 2019, 47 min.

Klamra. W przedsionku śmierci, reż. Jędrzej Lipski, Piotr Mielech, 2013, 56 min. Film ukazuje przełomowe i tragiczne momenty w życiu pułkownika Adama Lazarowicza pseud. “Klamra”, nauczyciela, oficera Wojska Polskiego, komendanta Obwodu ZWZ-AK Dębica, inspektora Inspektoratu AK Rzeszów i wiceprezesa Zrzeszenia „Wolność i Niezawisłość”, który w 1951 roku został zamordowany przez władze komunistyczne.

 

 

Wszystkich uczestników wydarzenia Noce i dnie. Spotkanie w nenufarach zapraszamy 20 lutego 2022 r. w godzinach 12–18 do Muzeum Marii Dąbrowskiej przy ulicy Progi 1 w Warszawie.
Wstęp z magnesem Noce i dnie. Spotkanie w nenufarach za złotówkę.

Więcej informacji na stronie Muzeum Literatury.

Wystawa w Kinie Iluzjon

Zapraszamy również do kina Iluzjon na wystawę Moje noce, moje dni. Maria Dąbrowska w 50. rocznicę śmierci przygotowaną w 2015 roku przez Muzeum Literatury im. Adama Mickiewicza. Wystawa przypomina postać pisarki, pokazuje najważniejsze momenty jej biografii i drogi pisarskiej oraz wskazuje najistotniejsze tematy twórczości. Jej zamysłem jest przedstawienie Dąbrowskiej jako postaci o różnych obliczach i niejednoznacznej. Ważną częścią wystawy są plansze dotyczące powieści Noce i dnie i jej ekranizacji. W warstwie ilustracyjnej wykorzystane zostały fotosy filmowych bohaterów, komentarz zaś odsyła do osób z kręgu rodziny i znajomych, które stały się ich powieściowymi pierwowzorami.

Wystawa powstała w oparciu o materiały z archiwum Dąbrowskiej: oryginalne dokumenty, rękopisy, m.in. Dzienników, teksty publicystyczne, prozatorskie i korespondencję oraz materiały fotograficzne i prace plastyczne pochodzące z Archiwum Pisarki i Studia Filmowego „Kadr”. Narracja została oparta na wypowiedziach zaczerpniętych z Dziennika, publicystyki i korespondencji. Autorką wystawy jest Katarzyna Jakimiak z Muzeum Literatury im. Adama Mickiewicza w Warszawie, a za opracowanie graficzne odpowiada Marzena Strzemecka-Piłko.

Na wystawę zapraszamy do 14 marca 2022 roku do kina Iluzjon.

Wystawa jest częścią wydarzenia „Noce i dnie”. Spotkanie w nenufarach, które odbyło się w dniach 12–13 lutego w kinie Iluzjon.